Particulier onderwijs
Particulier onderwijs wordt niet bekostigd door de overheid. Instellingen bepalen zelf het lesgeld en het aanbod — van basisschool tot hbo en wo.
Wat is particulier onderwijs?
Particulier onderwijs komt in Nederland voor op alle niveaus — van basisonderwijs en voortgezet onderwijs tot mbo, hbo en wo. Instellingen worden niet bekostigd door de overheid, maar moeten wel voldoen aan wettelijke kwaliteitseisen. De Inspectie van het Onderwijs voert inspecties uit en publiceert de uitkomsten.
Wat is een particuliere of privéschool?
Een particuliere instelling biedt onderwijs zonder overheidsbekostiging. Ouders of studenten betalen zelf het lesgeld en eventuele bijkomende kosten. Veel particuliere scholen hebben een winstoogmerk, maar dat betekent niet dat de kwaliteit lager is — vaak juist het tegenovergestelde door kleinere klassen en meer persoonlijke aandacht.
Verschil met regulier onderwijs
Het onderwijs bij particuliere instellingen is vaak kleinschaliger en gericht op de ontwikkeling van individuele leerlingen. Klassen zijn doorgaans kleiner dan bij bekostigd onderwijs, waardoor er meer aandacht is per leerling. Ouders kiezen vaak voor particulier onderwijs vanwege die persoonlijke begeleiding en de extra mogelijkheden die instellingen kunnen bieden.
Particuliere instellingen
Overzicht van particuliere scholen, hogescholen en andere onderwijsinstellingen in Nederland.
Thuisstudies
Volg een opleiding grotendeels op afstand, in eigen tempo en vaak naast werk.
Bekostigd onderwijs
Vergelijk mbo-, hbo- en wo-opleidingen bij bekostigde instellingen met wettelijk collegegeld.
Soorten particulier onderwijs
Particulier onderwijs is verdeeld in verschillende categorieën. Geen enkele categorie wordt bekostigd door de overheid; wel gelden er kwaliteitseisen en inspecties per type instelling.
Private instellingen die onderwijs aanbieden volgens een buitenlands schoolsysteem, vaak met Engels als voertaal. Populair bij expats en gezinnen die terugkeren uit het buitenland.
Zelfstandige instellingen voor mavo, havo of vwo. Vaak kleinere klassen en bevoegd tot schoolexamens en het centraal schriftelijk eindexamen.
Niet-bekostigde basisscholen en voortgezet onderwijs, of thuisonderwijs na een vrijstelling van de leerplicht. Ouders betalen zelf het lesgeld.
Mbo-instellingen buiten de overheidsbekostiging. Financiering loopt via inschrijfgeld; de Inspectie van het Onderwijs toetst aan dezelfde kwaliteitseisen als bij bekostigd mbo.
Hbo-opleidingen met eigen collegegelden. Sommige programma's zijn NVAO-geaccrediteerd — het diploma telt dan net zo, maar DUO-financiering is niet vanzelfsprekend.
Wo-opleidingen buiten de bekostigde universiteiten. Accreditatie via de NVAO is verplicht; controleer altijd de erkenningsstatus in het CROHO-register.
Bekostigd vs particulier vs thuisstudie
Welke vorm past het best bij jou? Vergelijk regulier bekostigd onderwijs met particulier onderwijs en thuisstudies op de belangrijkste punten.
| Bekostigd (mbo/hbo/wo) | Particulier | Thuisstudie | |
|---|---|---|---|
| Financiering | Overheidssubsidie, wettelijk collegegeld | Volledig via lesgeld / inschrijfgeld | Maandelijks of per opleiding, per aanbieder |
| Studiefinanciering (DUO) | Meestal wel (bij erkende opleiding) | Meestal niet | Meestal niet |
| Klasgrootte / begeleiding | Grotere klassen, standaard begeleiding | Vaak kleinere klassen, meer maatwerk | Individueel, op afstand |
| Diploma-erkenning | Officieel erkend (WHW / WEB) | Erkend als geaccrediteerd (NVAO/CROHO) | Verschilt per aanbieder — check erkenning |
| Flexibiliteit | Vast rooster, voltijd of deeltijd | Vaak flexibeler aanbod | Zelf studietempo bepalen |
| Beste keuze als… | Je studiefinanciering en erkend diploma wilt | Je maatwerk en kleinschaligheid zoekt | Je maximaal flexibel wilt leren |
Particuliere onderwijsinstellingen
Bekijk alle instellingenOp Studiegids.nl vind je een overzicht van particuliere scholen, hogescholen en andere instellingen. We publiceren instellingen zodra ze beschikbaar zijn.
Nog geen instellingen gepubliceerd
Er staan op dit moment nog geen particuliere instellingen in ons overzicht. Binnenkort kun je hier particuliere hogescholen, mbo-scholen en andere instellingen vergelijken. Bekijk de instellingenpagina voor updates.
Wat kost particulier onderwijs?
De kosten van particulier onderwijs hangen sterk af van het niveau en de instelling. Onderstaande bedragen zijn indicatief — vraag altijd het actuele tarief op bij de instelling.
Particuliere basisscholen en vo-scholen rekenen inschrijfgeld dat sterk verschilt per instelling, locatie en onderwijsniveau.
Particuliere mbo-instellingen hanteren eigen tarieven. Controleer of de opleiding erkend is (CRKBO of overheidserkenning).
Particuliere hogescholen rekenen hogere collegegelden dan bekostigde instellingen. NVAO-accreditatie maakt het diploma officieel geldig.
Particuliere wo-instellingen hanteren eigen tarieven. Nyenrode is het bekendste voorbeeld in Nederland.
Particuliere instellingen worden geïnspecteerd door de Inspectie van het Onderwijs. Hoger onderwijs vereist NVAO-accreditatie voor erkende diploma's.
Bedragen zijn schattingen en kunnen sterk variëren per aanbieder en opleiding. Controleer de erkenningsstatus via het CROHO-register van DUO en accreditatie via de NVAO.
Veelgestelde vragen over particulier onderwijs
De kosten hangen sterk af van het onderwijsniveau en de instelling. Particulier basisonderwijs en voortgezet onderwijs kunnen duizenden euro's per jaar kosten. Particulier mbo, hbo en wo variëren eveneens per aanbieder — vraag altijd een actueel tarievenoverzicht op.
Op Studiegids.nl bouwen we een overzicht van particuliere onderwijsinstellingen. Bekijk de pagina particuliere instellingen voor het actuele aanbod zodra instellingen zijn gepubliceerd.
Particulier onderwijs is onderwijs dat niet wordt gesubsidieerd door de overheid. De financiering loopt via lesgeld dat studenten of ouders zelf betalen. Instellingen moeten wel voldoen aan wettelijke kwaliteitseisen en worden geïnspecteerd.
Particuliere instellingen ontvangen geen overheidsbekostiging. Zij moeten hun kosten volledig dekken via inschrijfgeld. Daardoor liggen de tarieven doorgaans hoger dan bij bekostigd onderwijs, al bieden veel instellingen kleinere klassen en meer maatwerk.
Het aantal particuliere instellingen is de afgelopen jaren gegroeid. In 2018 waren er ongeveer zestig particuliere scholen in Nederland; inmiddels is het aanbod breder, vooral in voortgezet onderwijs en hoger onderwijs.
Niet automatisch. Studiefinanciering via DUO is gekoppeld aan de instelling én de opleiding. Sommige particuliere instellingen hebben DUO-erkenning voor specifieke programma's — controleer dit via duo.nl voordat je je inschrijft.