Wetenschappelijk Onderwijs (wo)
Het wetenschappelijk onderwijs (wo) biedt academische bachelor- en masteropleidingen aan universiteiten in Nederland.
Wat is het wetenschappelijk onderwijs?
Wetenschappelijk onderwijs (wo) is gericht op wetenschappelijk onderzoek, theorievorming en kritisch denken. Wo-opleidingen worden aangeboden door universiteiten en worden gekenmerkt door academische diepgang en onderzoeksvaardigheden.
Op Studiegids.nl vind je een overzicht van 732 studies bij 2 universiteiten — van driejarige bachelors tot één- of tweejarige masters en promotietrajecten.
Wo-bachelors duren 3 jaar (180 ECTS). Een wo-master duurt 1 à 2 jaar en biedt verdieping in een vakgebied of specialisatie. Voor toelating tot een wo-master is doorgaans een relevante bachelor vereist.
Wo-opleidingen
Doorzoek alle wo-studies en vergelijk bachelor- en masteropleidingen per universiteit.
Universiteiten
Overzicht van alle Nederlandse universiteiten met campussen en studieprofielen.
Wo-stages
Alles over stages en onderzoeksprojecten tijdens je wo-opleiding.
Wo-opleidingen
Bekijk alle 1.353 wo-opleidingenBinnen het wo zijn er 1.353 wo-opleidingen binnen 732 wo studies beschikbaar, verdeeld over 2 niveaus. Kies een niveau om direct de bijbehorende studies te bekijken.
Vergelijking niveaus versus wo
Welk onderwijsniveau past het best bij jou? Vergelijk wo met mbo en wo op de belangrijkste punten.
| mbo | hbo | wo | |
|---|---|---|---|
| Niveau (Nfq) | 1 – 4 | 5 – 7 | 6 – 7 |
| Diploma | mbo-diploma | Bachelor / Master | Bachelor / Master |
| Focus | Praktisch | Praktijk + theorie | Theorie + onderzoek |
| Duur | 1 – 4 jaar | 3 – 4 jaar | 3 – 5 jaar |
| Instroom | vmbo / havo | havo / vwo / mbo-4 | vwo / hbo-prop. |
| Financiering | Gratis < 18 jr; collegegeld > 18 jr | Wettelijk collegegeld + DUO | Wettelijk collegegeld + DUO |
| Beste keuze als… | Je snel en praktisch aan de slag wilt | Je praktijk en theorie wilt combineren | Je analytisch en onderzoekend wilt werken |
Toelatingseisen wo
Wat heb je nodig om toegelaten te worden tot een wo-opleiding?
Een vwo-diploma (atheneum of gymnasium) is voor de meeste wo-bachelors de standaard toegangseis.
Met een afgeronde hbo-propedeuse kun je in sommige gevallen instromen in het tweede jaar van een wo-bachelor.
Populaire studies zoals Geneeskunde, Tandheelkunde en Psychologie hebben een beperkt aantal plaatsen (numerus fixus). Aanmelding via Studielink voor 15 januari.
Past wo bij jou?
Wo past goed bij studenten die analytisch denken, wetenschappelijk onderzoek doen en diep in de theorie willen duiken.
- Je houdt van diep in een onderwerp duiken
Wo vraagt veel zelfstudie en biedt de ruimte om één vakgebied van de grond af te leren kennen.
- Je stelt graag vragen en onderzoekt
Wetenschappelijk denken, kritisch analyseren en onderbouwde conclusies trekken zijn dagelijkse kost.
- Je wilt bijdragen aan nieuwe kennis
Universitair onderzoek draagt direct bij aan wetenschap en maatschappelijke vraagstukken.
- Je wilt excelleren in jouw vakgebied
Wo-afgestudeerden behoren tot de specialists: ze worden gezien als experts in hun domein.
- Je werkt graag op internationaal niveau
Veel wo-programma's worden in het Engels aangeboden en richten zich op internationale carrièrepaden.
- Je wilt promotie doen of in onderzoek werken
Een universitaire opleiding is de enige route naar een PhD en een carrière in wetenschap of onderzoek.
Hoe ervaren studenten het wo?
Krijg een beter beeld van studeren in het wetenschappelijk onderwijs, via ervaringen van wo-studenten.
"Aan de universiteit leer je niet alleen vakkennis, maar vooral ook hoe je kritisch kunt redeneren en zelfstandig onderzoek kunt doen. Die vaardigheden gebruik ik elke dag."
"Wo vraagt veel van je — veel lezen, veel schrijven — maar het loon is dat je écht de diepte ingaat. Je begrijpt waaróm dingen werken, niet alleen hoe."
"De werkgroepen zijn klein, de collegezalen zijn groot. In die werkgroepen leer je echt je standpunten te onderbouwen en discussie te voeren. Dat vond ik het leukste van wo."
Studievormen binnen het wo
Het wo kent meerdere studievormen, zodat je de wo-opleiding kunt afstemmen op jouw situatie.
Volledige dagopleiding, doorgaans 4 – 5 dagen per week op school of de universiteit.
Combineer studie met werk of privé. Lesdagen zijn meestal in de avond of op één vaste dag per week.
Combineer studie met een betaalde leer-werkplek. Je werkt 3 – 4 dagen en hebt 1 – 2 lesdagen per week.
Type wo-opleidingen
Gefinancierd door de overheid. Je betaalt wettelijk collegegeld en hebt recht op studiefinanciering (DUO).
ParticulierBuiten de overheidsbekostiging. Hogere collegegelden, geen DUO-aanspraak, wel flexibeler aanbod.
ThuisstudieVolg de opleiding grotendeels op afstand. Ideaal voor wie een vaste werkplek of flexibel schema heeft.
CursusKorter traject gericht op bij- of omscholing. Leidt doorgaans niet tot een erkend diploma.
Studierichtingen binnen het wo
Alle wo studierichtingen bekijkenBinnen het wo zijn er 11 studierichtingen. Kies een richting om de bijbehorende wo studies te bekijken.
Populaire wo-opleidingen
Een selectie van veelgezochte wo-opleidingen. Van techniek tot gezondheid, ontdek welke studie bij jou past.
- Accountancy and Control Master Voltijd Deeltijd
- Accountancy and Controlling Master Voltijd Deeltijd
- Accounting, Auditing and Control Master Voltijd
- Actuarial Science and Mathematical Finance Master Deeltijd
- Advanced LLM in Technology Governance Master
- Advanced Master in Intellectual Property Law and Knowledge Management Master
- Advanced Master in Intellectual Property Law and Knowledge Management M.Sc. Master
- Advanced Master in Privacy, Cybersecurity, Data Management and Leadership Master
- Advanced Studies in Air and Space Law Master Voltijd Deeltijd
- Advanced Studies in European and International Business Law Master Voltijd Deeltijd
Wo per stad
Alle studentenstedenOntdek universiteiten en wo-opleidingen in populaire studentensteden. Wo is beschikbaar in 14 steden door heel Nederland.
Wo Universiteiten
Bekijk alle universiteitenEr zijn 2 universiteiten die wo-opleidingen en studies aanbieden.
Wo open dagen
Bekijk alle wo open dagenBezoek een open dag en ontdek welke wo-opleiding bij jou past.
Doorstromen na het wo
Na het afronden van je wo opleiding zijn er meerdere mogelijkheden om door te studeren of te gaan werken.
Na een wo-master kun je promotieonderzoek doen en een doctorsstitel behalen. Promovendi werken meestal 4 jaar aan één onderzoeksproject.
Wo-afgestudeerden komen terecht in onderzoek, consultancy, management, onderwijs, overheid en internationale organisaties.
Executive MBA's, registeropleidingen of gespecialiseerde post-master programma's bieden verdere professionele verdieping.
Wo kosten en studiefinanciering
Wat kost een wo-opleiding en welke financiering is hiervoor beschikbaar?
Dit is het wettelijk collegegeld voor studenten die voor het eerst inschrijven bij een bekostigde opleiding (2024–2025). Het bedrag wordt jaarlijks geïndexeerd door de overheid.
Via DUO kun je een basislening aanvragen ter hoogte van maximaal € 1.131 per maand (uitwonend, 2024). Je betaalt dit terug na je studie.
Studenten van ouders met een laag inkomen kunnen een aanvullende beurs aanvragen. Dit bedrag hoef je niet terug te betalen als je op tijd afstudeert.
Als erkend student bij een bekostigde opleiding heb je recht op een OV-studentenkaart voor gratis reizen in het openbaar vervoer.
Particuliere wo-instellingen rekenen hogere collegegelden dan bekostigde universiteiten. Niet bekostigd door de overheid, geen DUO-financiering mogelijk.
Afstandsonderwijs waarbij je in eigen tempo studeert, zonder vaste lesdagen. Kosten starten al vanaf €50 per maand en variëren sterk per aanbieder en opleiding.
Bekostigde bedragen zijn indicatief op basis van DUO-tarieven 2024–2025. Check duo.nl voor actuele bedragen. Kosten voor particuliere opleidingen en thuisstudies zijn schattingen en kunnen sterk variëren per aanbieder.
Baankansen na het behalen van een wo-diploma
Wo-afgestudeerden hebben een sterke positie op de arbeidsmarkt, zeker in onderzoek, consulting, overheid en internationale organisaties. Het startsalaris ligt doorgaans hoger dan bij hbo.
Sectoren met de meeste Wo-opleidingen
- Economie en Bedrijf
- Recht en Bestuur
- Gezondheid
- Aarde en Milieu
Cijfers zijn indicatief op basis van CBS/ROA-data. Baankansen verschillen per studierichting en regio. Bekijk de specifieke studiepagina voor gedetailleerde informatie.
Belangrijke begrippen binnen het wo
Veelgebruikte termen die je tegenkomt bij het zoeken naar een wo-opleiding, hebben we hier in het kort uitgelegd. Klik op de term om er meer over te leren.
- ECTS
- European Credit Transfer and Accumulation System. Eén ECTS staat voor 28 uur studielast. Een WO-bachelor beslaat 180 ECTS (drie jaar), een WO-master 60–120 ECTS. ECTS maakt studiepunten vergelijkbaar tussen Europese universiteiten.
- Propedeuse
- Het eerste jaar van een WO-bachelor. Je legt hierin de basiskennis van het vakgebied en ontdekt of de opleiding bij je past. Veel universiteiten hanteren een bindend studieadvies (BSA): haal je onvoldoende punten, dan moet je stoppen met de opleiding.
- Minor
- Een keuzepakket van 30 ECTS waarmee je je bachelor verbreed of verdiept. Bij WO kun je je minor ook volgen bij een andere faculteit of universiteit. Sommige minors zijn speciaal ontworpen als voorbereiding op een specifieke WO-master.
- Bachelor
- De eerste academische graad, behaald na drie jaar studie (180 ECTS). Een WO-bachelor geeft toegang tot een WO-master in hetzelfde of een verwant vakgebied. Je voert na afronding de titel "Bachelor of …" of de traditionele Nederlandse titel "baccalaureus".
- Master
- Een verdiepende academische graad na een bachelor (60–120 ECTS). WO-masters richten zich op onderzoek, specialisatie of een specifieke beroepsopleiding. Na afronding draag je de titel "Master of …" of de traditionele titel "ingenieur", "meester in de rechten" of "doctorandus".
- Numerus fixus
- Een beperkt aantal beschikbare plekken voor een opleiding. Studies als Geneeskunde, Tandheelkunde en Psychologie kennen een numerus fixus. Je moet je vóór 15 januari aanmelden via Studielink. Plaatsing vindt plaats op basis van loting en/of decentrale selectie.
- Promotie (PhD)
- Na een WO-master kun je promoveren: vier jaar lang zelfstandig wetenschappelijk onderzoek uitvoeren en een proefschrift schrijven. Na het verdedigen van je proefschrift ontvang je de doctorsgraad (dr.). Promovendi werken doorgaans in dienst van de universiteit.
- Studiefinanciering (DUO)
- Via DUO kun je als WO-student een basislening, aanvullende beurs en OV-kaart aanvragen. Je betaalt de lening terug na je studie, inkomensafhankelijk over maximaal 35 jaar. WO-studenten die deeltijd studeren, hebben recht op een niet-terugbetaalbare bijdrage. Meer info →
Veelgestelde vragen over het hoger wetenschappelijk onderwijs
Wo staat voor wetenschappelijk onderwijs. Het is universitair onderwijs gericht op wetenschappelijk onderzoek en theoretische verdieping. Wo-opleidingen worden aangeboden door universiteiten.
Een wo-bachelor duurt 3 jaar (180 ECTS). Een wo-master duurt 1 à 2 jaar (60–120 ECTS). Een promotietraject (PhD) duurt doorgaans 4 jaar en leidt tot een doctorsstitel.
Voor de meeste wo-bachelors heb je een vwo-diploma nodig. Populaire studies zoals Geneeskunde, Tandheelkunde en Psychologie hebben een numerus fixus. Met een hbo-propedeuse kun je soms instromen in het tweede jaar van een wo-bachelor.
Het wettelijk collegegeld voor een bekostigde wo-opleiding bedraagt € 2.601 per jaar (2024–2025). Via DUO heb je recht op een basislening, aanvullende beurs en OV-studentenkaart.
Wo is wetenschappelijk, theoretisch en onderzoeksgericht. Hbo is praktijkgericht en leidt direct op voor een beroep. Wo-bachelors duren 3 jaar, hbo-bachelors 4 jaar. Hbo heeft meer stages en praktijkopdrachten.
Ja, na een wo-master kun je promoveren (PhD). Je werkt 4 jaar aan wetenschappelijk onderzoek en schrijft een proefschrift. Na het verdedigen van je proefschrift ontvang je de doctorsgraad.